چرا کلید بهشت، نماز است؟

پاسخ اجمالی
هدف آفرینش انسان برای بندگی و معرفت خدای متعال است و در سایه پرستش خداوند است که انسان به کمال و مقام قرب الاهی می رسد. نماز، بهترین صورت اظهار عبودیت و بندگی خالق متعال است. التزام به نمازهای پنج گانه، سبب فضیلت روان و قدرت روحى است که انسان را از ارتکاب گناه و رفتار ناشایسته باز می دارد و نیروى تقوا را در روان انسانى قوی تر می کند. در این صورت است که می توان فهمید چرا نماز، کلید دروازه بهشت است.

ناگفته نماند که نماز، یکی از اعمال عبادی است که ثوابی همچون کلید بهشت برای آن در نظر گرفته شده است؛ زیرا در روایات، محبّت به ائمه اطهار (ع)، ذکر لا إله إلا الله، صبر و … نیز کلید بهشت شمرده شده اند. همچنین از این روایات فهمیده می شود که نماز با ایمان به توحید و یگانگی خداوند و محبّت اهل بیت (ع) عجین شده و وابستگی ویژه ای دارد.
پاسخ تفصیلی
در برخی از منابع اسلامی آمده است که پیامبر (ص) فرمود: «کلید بهشت، نماز است». [۱]

با توجّه به آیه شریفه «و نماز را برپا دار، که‏ نماز (انسان را) از زشتی ها و گناه باز مى ‏دارد». [۲] و برخی احادیث دیگر در باره نماز، می توان فهمید که چرا نماز، کلید بهشت است. چنانچه پیامبر اکرم (ص) فرمود: «نماز ستون دین است. هر کس آن را انجام ندهد، دین خود را از بین برده است». [۳]

همچنین فرمود: «هیچ نمازى وقتش فرا نمى ‏رسد، مگر آن که فرشته ‏اى در برابر مردم ندا مى‏ دهد که بپا خیزید و آتش هایى را که بر پشت خویش برافروخته ‏اید، با نماز خود خاموش کنید». [۴]

توضیح آن که: هدف آفرینش انسان برای بندگی و معرفت خدای متعال است، [۵] و در سایه پرستش خداوند است که انسان به کمال و مقام قرب الاهی می رسد. نماز، بهترین صورت اظهار عبودیت و بندگی خالق متعال است. به علاوه، اصل پرستش و نیایش در فطرت هر انسانی قرار دارد، و او با انجام واجباتی مانند نماز، این حقیقت را در وجود خویشتن إحیا و زنده و پرورش داده و خود را در مسیر نیکی ها و پرهیز از زشتی ها قرار می دهد. التزام به نمازهای پنج گانه، سبب فضیلت روان و قدرت روحى است که انسان را از ارتکاب گناه و رفتار ناشایسته باز می دارد و نیروى تقوا را در روان انسانى قوی تر می کند. در این صورت است که می توان فهمید چرا نماز، کلید دروازه بهشت است.

ناگفته نماند که نماز، یکی از اعمال عبادی است که ثوابی همچون کلید بهشت برای آن در نظر گرفته شده است؛ زیرا در روایات محبّت به ائمه اطهار (ع)، [۶] ذکر لا إله إلا الله [۷] ، صبر [۸] و … نیز کلید بهشت شمرده شده است؛ از این رو، کلید بهشت بودن، منحصر به نماز نیست، ولی چون نماز از واجباتی است که انسان بیشتر از عبادات دیگر با آن سر و کار دارد و به بیانی از عبادات غیر موسمی است، انجام آن به عنوان یکی از مهم ترین واجبات، با شرایط آن دارای ثوابی همانند بهشت است. همچنین از این روایات فهمیده می شود که نماز با ایمان به توحید و یگانگی خداوند و محبّت اهل بیت (ع) عجین شده و وابستگی ویژه ای دارد.

برای آگاهی بیشتر نمایه های زیر را مطالعه کنید:

«نماز و عدم توجه جوانان به آن»، سؤال ۱۲۶ (سایت: ۲۳۹۴) .

«علت وجوب نماز»، سؤال ۲۵۵۲ (سایت: ۲۶۸۸) .

«معنا و آثار نماز»، سؤال ۲۹۹۷ (سایت: ۳۲۴۲) .

[۱] . «مِفْتَاحُ‏ الْجَنَّهِ الصَّلَاه»؛ ابن أبی جمهور، محمد بن زین الدین‏، عوالی اللئالی العزیزیه فی الأحادیث الدینیه، ج ۱، ص ۳۲۲، دار سید الشهداء للنشر، قم، چاپ اول، ۱۴۰۵ق؛ محمدى رى شهرى و همکاران‏، حکم النبی الأعظم (ص)، ج ۵، ص ۲۸۵، دار الحدیث‏، قم، چاپ اول، ۱۴۲۹ق؛ زحیلى، وهبه بن مصطفی، التفسیر المنیر فى العقیده و الشریعه و المنهج، ج ۶، ص ۱۰۲، دار الفکر المعاصر، بیروت، دمشق، چاپ دوم، ۱۴۱۸ق؛ سیوطى، جلال الدین، الدر المنثور فى تفسیر المأثور، ج ۱، ص ۲۹۶، نشر کتابخانه آیه الله مرعشى نجفی، قم، ۱۴۰۴ق.
[۲] . «وَ أَقِمِ الصَّلاهَ إِنَّ الصَّلاهَ تَنْهى‏ عَنِ الْفَحْشاءِ وَ الْمُنْکَر»؛ عنکبوت، ۴۵٫
[۳] . «الصَّلَاهُ عَمُودُ الدِّینِ‏ فَمَنْ‏ تَرَکَهَا فَقَدْ هَدَمَ الدِّین»؛ ابن أبی الحدید، عبد الحمید بن هبه الله‏، شرح نهج البلاغه، محقق و مصحح ابراهیم، محمد ابوالفضل، ج ۱۰، ص ۲۰۶، نشر مکتبه آیه الله المرعشی النجفی، قم، چاپ اول، ۱۴۰۴ق؛‏ عوالی اللئالی العزیزیه فی الأحادیث الدینیه، ج ۱، ص ۳۲۲٫
[۴] . «مَا مِنْ صَلَاهٍ یَحْضُرُ وَقْتُهَا إِلَّا نَادَى مَلَکٌ بَیْنَ یَدَیِ النَّاسِ أَیُّهَا النَّاسُ قُومُوا إِلَى نِیرَانِکُمُ الَّتِی أَوْقَدْتُمُوهَا عَلَى ظُهُورِکُمْ فَأَطْفِئُوهَا بِصَلَاتِکُم»؛ شیخ صدوق، ثواب الأعمال و عقاب الأعمال‏، ص ۳۵، نشر دار الرضی، چاپ اول، ۱۴۰۶ق.
[۵] . «من جنّ و انس را نیافریدم جز براى اینکه عبادتم کنند (و از این راه تکامل یابند و به من نزدیک شوند)»؛ ذاریات، ۵۶٫
[۶] . طبرى آملى، عماد الدین أبی جعفر محمد بن أبی القاسم‏، بشاره المصطفی لشیعه المرتضی، ج ۲، ص ۶۸، المکتبه الحیدریه، نجف، چاپ دوم، ۱۳۸۳ ق؛ مجلسى، محمد باقر، بحار الانوار، ج ۱۱، ص ۱۱۴، دار إحیاء التراث العربی، بیروت، چاپ دوم، ۱۴۰۳ ق.‏
[۷] . بحار الانوار، ج ۴۸، ص ۱۰۵٫
[۸] . همان، ج ۷۵، ص ۹٫

دیگر ...